Presentatie Nijntje in ut Leis

Nijntje, wie kent haar niet? Ik ben fan, ze is zo leuk in haar eenvoud. Ze is zo populair dat ze ook in andere talen verschenen is. Maar…ook in verschillende Nederlandse dialecten. En gisteren, 17 februari, was het zover: ook Leiden heeft haar eigen Nijntje, Nijntje in ut Leis. Als echte Leidse moest in natuurlijk bij de boekpresentatie zijn.

Dick Wortel is verantwoordelijk voor de vertaling. Hij geeft een lezing over het ontstaan van het Leis.

In 1874 heeft ene Johan Winkler het over een tongval die het lelijkste, platste en onaangenaamste dialect van Holland  is dat hij ooit gehoord heeft. Dat het Leids zo klinkt en deze gevoelens oproept komt waarschijnlijk door de vele proletariërs die in Leiden te vinden zijn.

IMG_20180217_145753

Het Leids is ontstaan door de vele vreemdelingen die zich in Leiden vestigden. Dat waren vooral Vlamingen en later ook de Walen. Dit hoor je zeker nog terug in het zangerige van het Leids. Maar ook in veel Leidse achternamen kom je een Franse/ Waalse invloed tegen.

Waar de Vlamingen erg op zichzelf bleven, vestigden de Walen zich in Maredorp, hartje centrum. Ze waren een open gemeenschap, vooral om zo snel mogelijk zich de Nederlandse taal eigen te maken. Dat was nodig voor hun werk, ze hadden bijvoorbeeld winkels waar het spreken van de taal onontbeerlijk was.

Het Leids is een taai dialect, als je er eenmaal mee bent opgegroeid, raak je het nooit meer helemaal kwijt. En ik kan uit ervaring zeggen dat dat zeker waar is!

Omdat het Leids tegenwoordig veel meer opgegaan is in een Randstedelijk dialect was het voor de vertaling van Nijntje nog lastig om het echte Leids weer te geven. Daarnaast: hoe omschrijf je de specifieke dingen uit het Leids? De rollende rrr, maar ook de klinkers? En wat te denken van het zangerige? Zonder het zangerige leest het als het Rotterdams, maar je kunt natuurlijk moeilijk een notenbalk boven de teksten zetten. Allemaal uitdagingen waar Dick Wortel voor stond.

Dan is het tijd om het eerste exemplaar uit te reiken aan Peter Labrujère, wereldberoemd in Leiden. Een Leidsere Leienaar is er volgens mij niet te vinden. En voor de gelegenheid heeft hij in zijn kenmerkende baardstaarten Nijntjes gehangen.

Peter leest voor uit Nijntje. In het heerlijke Leis. Genieten hoor! En voor hij het weet heeft hij het hele boekje voorgelezen.

Dan is het alweer afgelopen en mag je het boekje laten signeren en op de foto met Peter en Dick. Het was een drukke, maar leuke Leidse middag!